Kristien Dieltiens, Kelderkind

De tijd die ik gebruik om blogberichten te schrijven kan ik niet benutten om te lezen. Die droge vaststelling maakte ik de voorbije twee weken heel geregeld. Om dus maar te zeggen dat ik nog heel wat leeservaringen te bespreken heb...

Kristien Dieltiens ken ik sinds haar magistrale boek 'De moedervlek' gepubliceerd werd, nu toch al zeker meer dan tien jaar geleden. Andere titels konden me dan weer iets minder boeiend, dus was het een beetje afwachten wat ik van het 'Kelderkind' zou vinden. Dat boek, haar vijftigste, werd overstelpt met prijzen en superlatieven en dus moest het er vroeg of laat eens van komen...

'Kelderkind' is een pak dikker dan wat ik gewoon ben, maar de bijna vijfhonderd bladzijden draaien wel snel om. Manfred en Kaspar, de twee hoofdpersonen, vertellen om de beurt hun deel van het verhaal, ook wanneer die delen, zoals je wel kon verwachten, netjes samenschuiven. 

Merkwaardig genoeg vond ik het mysterie rond Kaspar, een wereldvreemde jongen die jarenlang opgesloten werd, een pak minder interessant dan het relaas van Manfred, een man die om zijn hazenlip door iedereen gemeden werd. Over Kaspar zelf kom je eigenlijk zelfs opvallend weinig te weten, ook al vertelt hij bijna alles wat hij weet. Het kan het mysterie rond de historische Kaspar Hauser alleen versterken. 

Je moet het Kristien Dieltiens nageven dat ze zich uitstekend gedocumenteerd heeft over de hele zaak en de bijhorende historische achtergronden. Het boeiendst vond ik de vele verhalen en het bijgeloof van Manfred en zijn moeder en het feit dat ze zo'n intense strijd voerden tegen von Berger, een strijd met een ontstellende ontknoping.

'Kelderkind' kon me genoeg aanspreken om het in enkele dagen uit te hebben, maar kroop nooit helemaal onder mijn huid. Daarvoor kon ik me waarschijnlijk te weinig identificeren met vooral Kaspar, maar dat zei ik al... 

Marian De Smet, Geen bereik

Elke zomer lees je dat soort krantenberichten wel eens, over klimmers en wandelaars die in de bergen in de problemen komen. Leo is zo'n pechvogel. Had hij eindelijk zijn zon-en-strandminnende beste vriend David kunnen overtuigen om op vakantie in de Alpen te gaan, dan gebeurde dit. Tijdens de afdaling was het weer omgeslagen en was Leo in deze kloof beland. Alleen... De kloof leek wel bewoond! 

Nanou's moeder had haar verteld over de mensen, hoe slecht ze waren, dat ze hen moest vermijden. Geen denken aan dus, dat Nanou die jongen zou helpen. Vincent dacht er net hetzelfde over...

Een meisje dat geen contact mag met de 'boze buitenwereld', ik las een paar weken geleden al zo'n boek. Toch is 'Geen bereik' heel anders dan 'Kieuw' van Saskia Maaskant. Veel realistischer, bijvoorbeeld.

Het mooiste aan 'Geen bereik' is de subtiele aanpak van de personages die allemaal hun onvolkomenheden hebben en zich daar ook van bewust lijken. Gevoelens als vriendschap, schuld, tederheid en (moeder)liefde worden met de nodige nuance benaderd.

Over het einde wil ik nog niet te veel vertellen, behalve dat het zeer passend is en toch weer niet helemaal wat je misschien zou verwachten.

Helen Vreeswijk, Promille

Een veertienjarige die zich bewusteloos zuipt en niemand die iets heeft gezien? Het kan. Het gebeurt. Helen Vreeswijk was getuige en schreef er een boek over. 

Angela leert nieuwe 'vrienden' kennen, maar ze heeft heel wat werk om zich aanvaard te weten. Een van de werkpuntjes is het drinken van alcohol. Angela is altijd een goede studente geweest en maakt van haar werkpunt een pluspunt... met alle gevolgen vandien.

Vreeswijk schrijft uiterst realistische adolescentenromans met een waarschuwing die af en toe naar een opgestoken wijsvinger neigt, maar is intussen zo bedreven geworden in het hanteren van spanningsboog, het doseren van informatie en het verwerken van haar research en vakkennis tot een soepel lezend geheel dat ook deze 'Promille' even vlot leest als Angela haar Bacardi leegdrinkt. Meer nog: hoewel het boek redelijk voorspelbaar verloopt, krijgt het naar het einde toe toch een venijnige bocht.

Misschien is het omdat ik een 'niet-tiener' ben, maar ik genoot vooral van de pagina's over het onderzoek. Ook het laatste deel had wat mij betreft heel wat uitgebreider gemogen...

Marita De Sterck, Niet zonder liefde

Arjun is snelheid. Aan slenteraars en pendelaars ergert hij zich een breuk. En aan zijn moeder. Maar zijn plan is mislukt en dat moet hij aan Juma vertellen, ook al heeft hij schrik voor haar reactie. Terecht, want Juma duikt de metro in. Op weg naar Mo's appartement, hun stek, maar toch: ze vlucht. Arjun volgt haar bovengronds. In metrotunnels krijgt hij het benauwd. Onderweg kronkelt alles naar een ontknoping. Kunnen ze samen de toekomst aan? 

Marita De Sterck schrijft intrigerende boeken waarin enkele vaste elementen terugkeren, maar telkens op een compleet andere manier. Sterke vrouwen, grootouders en hun kleinkinderen, volksverhalen en gebruiken, bijgeloof, zwangerschap en miskraam, het speelt in bijna elk boek van haar een belangrijke rol. En de liefde natuurlijk, met alle vallen en opstaan dat erbij hoort. Mooi hierbij is de parabel van de stekelvarkens die ze van Schopenhauer leende: aantrekken en afstoten...

Antwerpen fungeert als multicultureel decor voor de obstakels die het jonge koppel moet tackelen, met zijn racisme en zijn criminaliteit, zijn kosmopolitisch karakter en zijn bekrompenheid, zijn straatmuzikanten en zijn vele nationaliteiten. Nieuw is ook het 'parkour', beweging en filosofie, dat vooral figuurlijk een belangrijke rol speelt.

Het mooiste fragment speelt zich echter niet in de Metropool af, maar in de Brusselse Matongewijk, waar Arjuns vader op verhaal komt. 

'Niet zonder liefde' is boeiend om de vele verhalen en de sfeer die De Sterck erin oproept. De verhaallijn is, hoewel dat niet echt stoort, tamelijk voorspelbaar. Zoals steeds zijn het de karakters die het boek maken. Eerlijk is de auteur ook: elk belangrijk personage mag zijn of haar verhaal vertellen. En ja, met amper honderdzestig bladzijden heb je het boek ook aan 'traceursnelheid' uitgelezen.

Carmien Michels, We zijn water

Eigenlijk zou ik 'We zijn water' al meteen opnieuw moeten lezen, zodat ik alle puzzelstukjes wat beter in elkaar kan passen. Carmien Michels' debuut leest als een legpuzzel, maar dan wel in 3D. Maar liefst zeven personages verdelen de hoofdrol en allemaal lijken ze verbonden met Sue. 

Het boek is knap geschreven, daarover bestaat geen twijfel, en het is bijzonder origineel. De manier waarop Carmien Michels je laat geloven dat Rolf de arkbouwer erin zal slagen om een lesbische vrouw te overtuigen met hem in zee te gaan, of de observaties die café-uitbaatster Joseeke weet te maken, ze leiden je binnen in werelden die vreemd vertrouwd en toch net iets anders aanvoelen. Merkwaardig ook hoe de auteur een spanning weet op te wekken die onder het aardoppervlak naderbij sluipt en het leven van de mensen in het boek omgooit.

Helemaal ontward heb ik het literaire kluwen nog niet en ergens is het jammer dat je geregeld eens moet terugbladeren, want wie was Elena nu ook al weer, of hoe heette die vrouw die haar man vermoord had? 

Juist, nog eens herlezen dus.

Jonas Boets, Liever de leugen

Veel thrillers lees ik niet, maar mijn dochters hebben Jonas Boets al in de klas gehad en het fragmentje uit 'Liever de leugen' dat ik had gelezen zag er veelbelovend uit, dus wou ik het wel een kans geven. 

De gebeurtenissen laten zich eenvoudig samenvatten: een man gijzelt een vrouw en de politie zoekt uit waarom. Twee verhaallijnen wisselen elkaar af: de gijzeling en het verhaal van Christiaan Lagae, de hoofdverdachte. Dat een en ander daarbij niet is wat het lijkt, is zeker meegenomen. De plot zit knap in elkaar, ook al stapelen de toevalligheden zich op en betekent 'ingenieus bedacht' nog niet dat het ook geloofwaardig overkomt.

Heel jammer is het dat door al die aandacht voor een sterke plot de personages onvoldoende tot leven komen. Zowel de belangrijkste politiemensen (de Brigadier en Ryckaert) als het trio Arne-Christiaan-Katrien komen onvoldoende los uit hun papieren verpakking. Vooral de dames worden nogal eendimensionaal neergezet en dat is wat mij betreft een gemiste kans. 

'Liever de leugen' is een vrij vlot geschreven jongensboek dat af en toe verrast, maar zeker niet beklijft.

Haruki Murakami, De kleurloze Tsukuru Tazaki en zijn pelgrimsjaren

De nieuwste Murakami heeft zijn start niet gemist. Alleen al van de originele Japanse versie gingen er duizenden exemplaren over de toonbank en ook in ons land verkocht het boek goed. Hapklare kost serveert de auteur nochtans niet. Vaak gaan zijn romans over loodzware thema's als verveling, depressie en het gebrek aan een doel in het leven. 

Met deze recentste leek het niet anders. Tsukuru leeft enkele weken in het niemandsland tussen leven en dood, nadat hij schijnbaar zonder reden uit een groep van vijf hechte vrienden wordt gezet. Pas wanneer zijn nieuwe vriendin Sala Kimoto erop aandringt, gaat hij de confrontatie met zijn verleden echt aan... maar is hij dan al niet veel te laat?

In tegenstelling tot wat de titel laat vermoeden, is 'De kleurloze' een boek met een opvallende en kleurrijke kaft. Te opvallend eigenlijk, voor wie gewoon raakte aan de sobere kaften van zijn andere boeken. Zelfs de bladzijden zijn speciaal: samen hebben ze de vorm van een rasp. 

Inhoudelijk kent het boek enerzijds wel het soort bevreemding dat Murakami's werk kenmerkt, al verdwijnen er geen olifanten, zijn er geen liften naar een andere wereld en worden er geen zussen door de tv geteleporteerd. De vragen in deze roman zijn realistischer, maar daarom niet minder dwingend. Je vraagt je samen met Tsukuru af wat de waarde van vriendschap kan zijn, of de ware liefde wel bestaat en hoe vergankelijk ze al dan niet is, of het verleden kan herhaald of zelfs veranderd worden... Grote vragen met meerkeuzeantwoorden, maar zonder verbetersleutel.

Heb ik dit boek graag gelezen? Ja. Zeker weten. En toch blijf ik een beetje op mijn honger zitten. Op het gevaar af te veel te verklappen: er mocht meer Sala in, meer Eri en meer Yuzu. Je krijgt met andere woorden vooral de mannelijke kijk op de zaak, terwijl de vrouwelijke visie minstens even boeiend lijkt.

Dat alles is maar een verzuchting in de marge. 'De kleurloze' is geschreven met een vanzelfsprekende vlotheid waar veel schrijvers een arm en een been voor over zouden hebben, terwijl het toch diep genoeg duikt om de lezer te laten onderdompelen in zichzelf. Kleurloos? Misschien. Maar in elk geval zeer mooi.